نكته : مراد از ايكال امر به سوى عبد ] و ببايد دانست كه مقصود از اين ايكال امر به سوى عبد ، نه تفويض به سوى او است ؛ زيرا كه اين در مشرب عرفان و مسلك برهان و مذهب حق امرى است ممتنع و باطل . هيچ موجودى از تصرف حق و حيطهء تصرف و قدرت آن ذات مقدس خارج نشود و امرش به خودش در تصرف امور موكول نگردد ؛ لكن چون بنده منصرف از حق و متوجه به اشتغال به دنيا شد ، طبيعت در او حكم‌فرما شود و انانيّت در او غالب آيد و وجههء خودبينى و خودخواهى و خودپرستى در او كارگر شود ؛ و از اين معنا تعبير به ايكال امر به عبد شود . و اما بنده‌اى كه وجههء قلبش بسوى حق و ملكوت اعلى است و قلبش را سراسر نور حق فرو گرفته ، ناچار تصرفاتش حقّانى ، بلكه در بعض مراحل وجودش حقّانى شود ؛ چنانچه در حديث شريف كافى كه شمّه‌اى از قرب نوافل را بيان فرموده اشاره به بعضى از اين مقامات فرموده ؛ « 1 » وَاللَّه الْعالِمُ .

--> ( 1 ) - ر . ك : صفحه 493 .